Maandag 1 november 2021 t/m vrijdag 5 november 2021
Infectiepreventie WeekInfectiepreventie WeekInfectiepreventie Week
info@infectiepreventieweek.nl
Online

Basishygiëne

Basishygiëne vormt de basis van infectiepreventie. Het bestaat uit maatregelen die altijd van toepassing zijn zoals: de persoonlijke hygiëne van medewerkers, handhygiëne, het dragen van persoonlijke beschermingsmiddelen, reiniging en zo nodig desinfectie. Infectiepreventie is gericht op het voorkomen van infecties en is belangrijk in alle vormen van zorg. Een goede infectiepreventie leidt tot minder zorggerelateerde infecties, vermindering van de verspreiding van besmettelijke infectieziekten en vermindering van de verspreiding van multiresistente micro-organismen.

Het zorgvuldig naleven van algemene voorzorgsmaatregelen is voor veel soorten micro-organismen voldoende om verspreiding te voorkomen. Een goede basishygiëne in de zorg zorgt dat het risico op het oplopen van een infectie gerelateerd aan zorgverlening zo klein mogelijk is voor cliënten en medewerkers. Op deze pagina vind je allerlei handige tips over basishygiëne die je kunt delen met je collega’s!

Op de bank bij...

Algemene hygiëne

De algemene hygiëne van zorgmedewerkers is een must voor goede infectiepreventie. Kijk ook eens naar de adviezen van het RIVM per sector voor goede algemene hygiëneadviezen:
 Daarnaast zijn er interessante interviews afgenomen over infectiepreventie, bijvoorbeeld in de GGZ; belang van infectiepreventie in de GGZ.
Ook heeft Vilans een mooi product ontwikkeld om de werkomgeving op hygiëne te scannen; zie hoe hygiënisch is uw werkomgeving?
 

Handhygiëne

Bovenstaande animatie legt in simpele stappen uit wat het belang is van goede handhygiëne en hoe je handhygiëne juist uitvoert. Schone handen, veilige zorg!

Er zijn vijf belangrijke momenten voor handhygiëne, wil je meer informatie hierover? Klik op het plaatje!

SNIV: Handhygiëne naleving meten

Vanaf 2022 biedt SNIV verpleeghuizen de mogelijkheid om op een eenduidige wijze de naleving van handhygiëne te meten. Dit naast de al bestaande mogelijkheden om infecties en antibioticaverbruik te monitoren. Handhygiëne is een bewezen effectieve maatregel om infecties te voorkomen, door de naleving in kaart te brengen en daar waar nodig te verbeteren zal uiteindelijk ook minder antibiotica voorgeschreven hoeven worden. 

De nieuwe module handhygiëne is uitermate geschikt om de naleving van handhygiëne op de werkvloer in kaart te brengen. Wanneer de naleving te laag bevonden wordt kunnen huizen een verbeterprogramma starten. Verpleeghuizen kunnen daarvoor gebruik maken van het CHANGE verbeterprogramma wat door SNIV beschikbaar wordt gesteld. De module omvat tevens het evalueren van dit verbeterprogramma om het effect van de beoogde maatregelen in kaart te brengen.

Dus wil je als verpleeghuis daadwerkelijk aan de slag met infectiepreventie? Doe dan mee en start met het meten van de handhygiëne om te kijken waar verbetering mogelijk is. Het RIVM nodigt verpleeghuizen bij deze uit om zich aan te melden. Ben je geïnteresseerd, stuur dan een bericht via het mailadres sniv@rivm.nl.

Persoonlijke hygiëne

Bovenstaande poster is afkomstig van www.zorgvoorbeter.nl. Klik op de poster als je deze wilt downloaden. De poster geeft goed weer hoe je met basishygiëne ervoor kunt zorgen dat je helemaal klaar bent voor je werkdag. 

Opdracht

Wat weet jij over hygiëne? Wanneer kun je wel en wanneer beter geen handenalcohol gebruiken? Test je kennis over dit onderwerp via de
Hygiëne zelftest van Zorg voor Beter. Als je je kennis verder wilt uitdiepen, kijk dan ook eens op de website Free-learning, waar je e-learnings vindt over handhygiëne in de verpleeghuiszorg en handhygiëne in de thuiszorg

Wetenschap

Hieronder is een overzicht weergegeven van interessante wetenschappelijke literatuur over het thema basishygiëne. Indien op de DOI-link wordt geklikt, opent het artikel. 

Doelgroep: V&V

Titel: Exploring determinants of hand hygiene compliance in LTCFs: a qualitative study using Flottorps’ integrated checklist of determinants of practice.

Auteurs:  Dominique LescureAnja HaenenSabine de GreeffAndreas VossAnita Huis, Marlies Hulscher 

Jaar van publicatie: 2021

Journal: Antimicrobial Resistance & Infection Control

Aim: Mogelijke barrières en bevorderende factoren in beeld brengen die handhygiëne naleving van verpleegkundigen en verzorgende in verpleeghuizen kunnen beïnvloeden. Deze informatie kan namelijk gebruikt worden om gerichte interventies te ontwikkelen om handhygiëne te verbeteren.

Resultaat: Er werden verpleeghuis specifieke factoren gevonden die de handhygiëne naleving in verpleeghuizen kunnen beïnvloeden. De meeste factoren waren gericht op de bewoners met wie de verzorgende en verpleegkundige een nauwe band hebben en voor wie ze een huiselijke sfeer willen creëren. Bewoners kunnen soms onvoorspelbaar reageren en bijvoorbeeld bepaalde zorg op bepaalde momenten weigeren en dat bemoeilijkt soms het juist toepassen van handhygiëne. Er werden ook meer algemene factoren gevonden die ook in bijvoorbeeld de ziekenhuissetting van toepassing zijn, het gaat daarbij om  kennis, interactie tussen professionals, richtlijnaspecten en bijvoorbeeld de beschikbaarheid van materialen en middelen

Conclusie: Verzorgende en verpleegkundige in verpleeghuizen balanceren constant tussen  hygiënisch werken, adequaat reageren op zorgvragen van bewoners en een huiselijke sfeer creëren. Er werden algemene en verpleeghuis specifieke determinanten gevonden die belangrijk zijn om mee te nemen in het verbeteren van handhygiëne naleving. Verbeter strategieën moeten aansluiten op de gevonden factoren. Idealiter gezien moeten barrières weggenomen worden en daar waar mogelijk moet er gebruik gemaakt worden van bevorderende factoren.

DOI: https://doi.org/10.1186/s13756-021-00882-2

 

Doelgroep: Ziekenhuis 

Titel: Hand hygiene in health care: 20 years of ongoing advances and perspectives.

Auteurs: Lotfinejad N, Peters A, Tartari E, Fankhauser-Rodriguez C, Pires D, Pittet D.

Jaar van publicatie: 2021

Journal: Lancet

Aim: Het evalueren van de behaalde resultaten op handhygiëne gebied in de afgelopen 20 jaar en daarnaast het bespreken van barrières en vragen die vandaag de dag nog steeds bestaan op het gebied van handhygiëne.

Resultaat: Ondanks dat het belang van handhygiëne steeds meer wordt erkend, blijven er barrières bestaan die de naleving van handhygiëne in de weg staan. Zo blijkt er uit de literatuur dat er misinformatie bestaat op het gebied van handalcohol, wat een negatief effect heeft op het gebruik ervan in de gezondheidszorg.

Conclusie: Om wereldwijd een optimale handhygiëne naleving te bereiken in de gezondheidszorg is het belangrijk om de implementatie van de door de wereldgezondheidsorganisatie aangeraden multimodal hand hygiëne verbeteringsstrategie in te kunnen zetten. Hiervoor is het noodzakelijk dat er een goede voorbereiding worden getroffen in zorginstellingen en dat iedereen toegang heeft tot handalcohol.

DOI: 10.1016/S1473-3099(21)00383-2

Doelgroep: Generiek

Titel: Hand-hygiene-related clinical trials reported between 2014 and 2020: a comprehensive systematic review.

Auteurs: Clancy C, Delungahawatta T, Dunne CP.

Jaar van publicatie: 2021

Journal: Journal of Hospital Infection

Aim: Een up-to-date overzicht geven van klinische trials op het gebied van handhygiëne interventies, die zijn uitgevoerd tussen 2014 en 2020, om zo beleidsmakers in de gezondheidszorg te informeren over wat de beste handhygiëne interventies zijn om ziekenhuisgerelateerde infecties te voorkomen.

Resultaat: Bij multimodal interventies werden interventies op het gebied van educatie en training het meest genoemd, daarnaast werden ook feedback, handhygiëne reminders, handhygiëne materialen (zoals posters) en het aanpassen van de infrastructuur (zoals het ophangen van meer handalcohol dispensers) genoemd als belangrijke interventies om handhygiëne te verbeteren.Teamwork en leiderschap werden ook genoemd als belangrijke punten in handhygiëne interventies.

Conclusie: Zowel multimodal interventies als enkelvoudige interventies kunnen leiden tot een verbetering van de handhygiëne naleving in verschillende zorginstellingen.

DOI: https://doi.org/10.1016/j.jhin.2021.03.007

Doelgroep: V&V

Titel: Nurses’ knowledge, behaviour and compliance concerning hand hygiene in nursing homes: a cross-sectional mixed-methods study.

Auteurs: Hammerschmidt J, Manser T.

Jaar van publicatie: 2019

Journal: BMC Health Services Research

Aim: Het onderzoeken van individuele en organisationele factoren die de handhygiëne naleving van verpleeghuispersoneel kunnen beïnvloeden. Er werd in deze studie in het bijzonder gekeken naar het effect van een verpleegkundig manager als rolmodel op een afdeling.

Resultaat: De meeste verpleegkundigen en verpleegkundig managers beschikten over de kennis over hoe zij hun handen moeten desinfecteren. Of de handhygiëne regels ook daadwerkelijk werden nageleefd, hing af van de beschikbaarheid van handhygiëne middelen in de directe werkomgeving en van het al dan niet aanwezig zijn van een rolmodel op de afdeling. Verder waardeerden niet alle verpleegkundig managers dat zij een voorbeeldfunctie moeten vervullen op het gebied van handhygiëne gedrag. 

Conclusie: Wanneer je de handhygiëne naleving in verpleeghuizen wilt verbeteren, werkt het niet om maar één interventie te implementeren. Tevens is het noodzakelijk dat interventies worden gesteund door verpleegkundigen en verpleegkundig managers die hygiëne hoog in het vaandel hebben staan voor de veiligheid van bewoners. Verder is het belangrijk om een veiligheidscultuur te creëren waarbij verpleegkundig managers als rolmodel kunnen fungeren. 

DOI: 10.1186/s12913-019-4347-z

Doelgroep: V&V

Titel: Increased hand hygiene compliance in nursing homes after a multimodal intervention: A cluster randomized controlled trial (HANDSOME)

Auteurs: Teesing GR, Erasmus V, Nieboer D, Petrignani M, Koopmans MPG, Vos MC, Verduijn-Leenman A, Scholas JMGA, Richardus JH, Voeten HACM.

Jaar van publicatie: 2020

Journal: Journal of Infection Control and Hospital Epidemiology

Aim: Het effect onderzoeken van een multimodale interventie op de handhygiëne naleving in verpleeghuizen.

Resultaat: De handhygiëne naleving, na 12 maanden, was beter in de interventiegroep dan in de controle groep. De interventiegroep liet een significante stijging zien op 4 van de 5 handhygiëne momenten (zoals gedefinieerd door de WHO). HANDSOME herdefinieerde namelijk de WHO momenten naar: Kamer In, Kamer Uit, Voor Schoon, Na Vies.

Conclusie: Het verbeteren van de handhygiëne naleving in verpleeghuizen, door implementatie van de HANDSOME interventie, bleek succesvol te zijn.

DOI: 10.1017/ice.2020.319

Doelgroep: Thuiszorg

Titel: Infection prevention and control practices in the home environment: Examining enablers and barriers to adherence among home health care nurses.

Auteurs: Adams V, Song J, Shang J, McDonald M, Dowding D, Ojo M, Russell D.

Jaar van publicatie: 2021

Journal: American Journal of Infection Control

Aim: Het doel van deze studie was om te bestuderen wat de invloed is van individuele factoren, de thuisomgeving en organisatorische factoren op de naleving van infectiepreventie beleid in de thuiszorg.

Resultaat: Verpleegkundigen rapporteerden meerdere barrières voor het juist uitvoeren van infectiepreventiebeleid in de thuiszorg. Barrières in de thuisomgeving van de cliënt waren: rommel en vuile omgeving. Een andere vaak genoemde barrière was de beperkte beschikbaarheid van infectiepreventie benodigdheden zoals persoonlijke beschermingsmiddelen. 

Conclusie: Deze studie laat zien dat infectiepreventie interventies in de thuiszorg, gericht moeten worden op het aanpakken van barrières in de thuisomgeving van cliënt en het verbeteren van de beschikbaarheid van infectiepreventie benodigdheden.

DOI: 10.1016/j.ajic.2020.10.021